su

SU(1)                     NarzÄdzia powÅokowe GNU 2.0                    SU(1)



NAZWA
       su - uruchom powÅokÄ z podmienieniem ID użytkownika/grupy.

SKÅADNIA
       su  [-flmp] [-c polecenie] [-s powÅoka] [-] [--login]
           [--fast] [--preserve-environment] [--shell=powÅoka]
           [--command=polecenie] [--help] [--version]
           [użytkownik [arg...]]

OPIS
       Ta strona podrÄcznika opisuje polecenie su w wersji GNU.

       su pozwala danemu użytkownikowi na tymczasowe bycie innym
       użytkownikiem.  Uruchamia polecenie (czÄsto powÅokÄ interaktywnÄ) z
       rzeczywistym i efektywnym id użytkownika oraz id grupy i grupami
       dodatkowymi, należÄcymi do użytkownika. JeÅli nie podano
       użytkownika, domyÅlnym jest root, czyli superużytkownik. Nazwa
       powÅoki jest pobierana ze wpisu w /etc/passwd, a jeÅli tam nic nie
       bÄdzie, używany jest /bin/sh. JeÅli użytkownik ma hasÅo, to su zapyta
       o hasÅo, chyba że wywoÅujÄcy je użytkownik miaÅ efektywny
       identyfikator użytkownika ustawiony na 0 (superużytkownik).

       DomyÅlnie su nie zmienia bieżÄcego katalogu. Ustawia zmienne
       Årodowiskowe HOME i SHELL wedÅug zapisów w pliku haseÅ dla
       użytkownika, a jeÅli nie jest on superużytkownikiem, ustawia też
       USER i LOGNAME na użytkownik.  DomyÅlnie powÅoka nie jest powÅokÄ
       zgÅoszeniowÄ (zalogowania).

       JeÅli podano wiÄcej argumentów, to sÄ one przekazywane jako dodatkowe
       argumenty dla powÅoki.

       su nie obsÅuguje specjalnie /bin/sh czy innych powÅok (ustawianie
       argv[0] na "-su", przekazywanie -c do niektórych powÅok, itp.).

       Na systemach, które majÄ sysloga, su może zostaÄ tak skompilowane, by
       raportowaÅo nieudane, lub opcjonalnie również udane próby zmiany id
       przy użyciu su.  Jednak su w wersji GNU nie sprawdza czy użytkownik
       jest czÅonkiem grupy `wheel' -- patrz poniżej.

OPCJE
       -c polecenie, --command=polecenie
              Przekazuje polecenie, pojedynczy wiersz poleceÅ do wykonania, do
              powÅoki z użyciem parametru -c, zamiast uruchamiaÄ powÅokÄ
              interaktywnÄ.

       -f, --fast
              Przekazuje powÅoce opcjÄ -f.  Prawdopodobnie ma to zastosowanie
              tylko dla csh i tcsh, dla których opcja -f powoduje nieczytanie
              pliku startowego (.cshrc). W powÅokach typu bourne, opcja -f
              wyÅÄcza rozszerzanie wzorców nazw plików, co raczej nie jest
              przydatne.

       -, -l, --login
              Sprawia, że powÅoka bÄdzie powÅokÄ zgÅoszeniowÄ. Znaczy to, co
              nastÄpuje.  Unieważnia wszelkie zmienne Årodowiskowe poza TERM,
              HOME i SHELL (które sÄ ustawiane, jak opisano wyżej), i USER
              oraz LOGNAME (ustawiane, nawet dla superużytkownika, w sposób
              wyżej opisany ).  Ustawia zmiennÄ PATH na wkompilowanÄ wartoÅÄ
              domyÅlnÄ. Zmienia katalog na katalog domowy użytkownika. Dodaje
              do nazwy powÅoki "-", aby przeczytaÅ pliki startowe logowania.

       -m, -p, --preserve-environment
              Nie zmienia zmiennych Årodowiskowych HOME, USER, LOGNAME czy
              SHELL.  Zamiast powÅoki użytkownika okreÅlonej w pliku passwd,
              uruchamia powÅokÄ podanÄ w zmiennej SHELL, chyba że użytkownik
              wywoÅujÄcy su nie jest superużytkownikiem, a powÅoka
              użytkownika jest okrojona.  PowÅoka okrojona, to taka, która
              nie jest wymieniona w pliku /etc/shells, lub we wkompilowanej
              liÅcie powÅok. CzÄÅciowo opcja ta może byÄ przesÅoniÄta opcjami
              --login i --shell.

       -s  powÅoka,  --shell= powÅoka
              Zamiast powÅoki użytkownika okreÅlonej w passwd, uruchamia
              zadanÄ powÅokÄ, chyba że uruchamiajÄcy su użytkownik nie jest
              superużytkownikiem, a powÅoka użytkownika jest ograniczona.

       --help WyÅwietla informacjÄ o stosowaniu programu i dostÄpnych opcjach,
              koÅczy pracÄ.

       --version
              WyÅwietla numer wersji programu i koÅczy pracÄ.

Dlaczego GNU `su' nie obsÅuguje grupy `wheel'
       (SekcjÄ tÄ napisaÅ Richard Stallman)

       Czasami kilku użytkowników usiÅuje sprawowaÄ nieograniczonÄ wÅadzÄ
       nad pozostaÅymi. Na przykÅad, w 1984, kilku użytkowników w
       laboratorium AI MIT zdecydowaÅo siÄ `przejÄÄ wÅadzÄ' zmieniajÄc hasÅo
       operatora systemu Twenex i trzymajÄc je w tajemnicy przed wszystkimi
       innymi. (UdaÅo mi siÄ udaremniÄ ten zamach i przywróciÄ wÅadzÄ
       użytkownikom ÅatajÄc jÄdro, lecz nie wiedziaÅbym jak zrobiÄ to w
       Uniksie.)

       Jednak, od czasu do czasu panujÄcy wyjawiajÄ komuÅ. Przy zwykÅym
       mechanizmie `su', ktoÅ, kto poznaÅ hasÅo root'a i sympatyzuje ze
       zwykÅymi użytkownikami, może przekazaÄ je pozostaÅym. Funkcja "grupy
       wheel" uniemożliwiaÅaby to, i w ten sposób umacniaÅa wÅadzÄ
       rzÄdzÄcych.

       Jestem po stronie mas, nie po stronie rzÄdzÄcych. Jeżeli zwykÅeÅ
       popieraÄ szefów i administratorów systemów we wszystkim, co robiÄ,
       podejÅcie to może poczÄtkowo wydaÄ Ci siÄ dziwne.

ZGÅASZANIE BÅÄDÃW
       BÅÄdy proszÄ zgÅaszaÄ, w jÄz.ang., do <bug-sh-utils@gnu.org>.

COPYRIGHT
       Copyright © 1999 Free Software Foundation, Inc.
       This is free software; see the source for copying conditions.  There is
       NO warranty; not even for MERCHANTABILITY or FITNESS FOR A PARTICULAR
       PURPOSE.

ZOBACZ TAKŻE
       sh-utils(1).

OD TÅUMACZA
       Zaktualizowano i poszerzono wg dokumentacji Texinfo dla narzÄdzi
       powÅokowych GNU wersji 2.0.



maj 2000                              FSF                                SU(1)